Maculadegeneratie
Leeftijdsgebonden maculadegeneratie (LMD) is een aandoening in het centrale deel van het netvlies, de gele vlek. Door deze aandoening neemt het scherpe zien af.
Patiëntenfolders
Meer weten over maculadegeneratie
In het midden van het netvlies ligt de macula, ook wel de gele vlek genoemd. Dit deel van het oog zorgt ervoor dat u details kunt zien en scherp kunt kijken. In de macula zitten contrast- en kleurzintuigcellen, ook wel kegeltjes genoemd. Deze cellen helpen u om kleuren en details waar te nemen.
Bij maculadegeneratie raken de kegeltjes beschadigd en sterven ze geleidelijk af. Hierdoor gaat het centrale zien achteruit. Hoe dit precies ontstaat, is niet bekend. Erfelijkheid en roken vergroten wel de kans op maculadegeneratie.
Er zijn twee vormen van leeftijdsgebonden maculadegeneratie (LMD): droge LMD en natte LMD.
Droge LMDBij droge LMD ontstaan kleine geelachtige ophopingen in de macula. Deze ophopingen worden drusen genoemd. Tegelijkertijd neemt het aantal kegeltjes in het netvlies af.
Dit proces verloopt langzaam, soms over meerdere jaren. Hierdoor gaat het zien geleidelijk achteruit. Meestal zijn beide ogen ongeveer evenveel aangedaan.Natte LMDBij natte LMD groeien er nieuwe bloedvaatjes achter de gele vlek. Vocht en bloed komen daarbij in of onder het netvlies terecht. Daardoor raken de lichtgevoelige cellen in het netvlies beschadigd. Het gezichtsvermogen kan hierdoor snel achteruitgaan. Uiteindelijk kan littekenweefsel ontstaan in de gele vlek. Dit kan leiden tot blijvende slechtziendheid.
Natte LMD komt minder vaak voor dan droge LMD, maar ontwikkelt zich meestal veel sneller.
Maculadegeneratie begint meestal na het vijftigste levensjaar. Bij beide vormen van LMD gaat het scherpe zien achteruit. Hierdoor wordt het moeilijker om details te zien.
Bij droge LMDvallen er geleidelijk kleine stukjes uit het beeld weg
neemt het gezichtsvermogen langzaam af
kunnen beelden licht vervormd zijn
Bij natte LMDraken beelden vaak sterk vervormd
neemt het scherpe zien snel af
ontstaat er een vlek in het midden van het gezichtsveld
Omdat alleen het centrale deel van het netvlies is aangedaan, blijft het buitenste deel van het gezichtsveld meestal behouden. U kunt daardoor vaak nog bewegingen waarnemen en uw weg vinden.
De diagnose leeftijdsgebonden maculadegeneratie (LMD) kan meestal worden gesteld met een aantal onderzoeken. Sommige onderzoeken kunt u thuis doen. Andere onderzoeken vinden plaats bij de optometrist of oogarts.
Mogelijke onderzoeken zijn:
meting van uw gezichtsscherpte
test met een Amslerrooster
Hiermee controleert u of lijnen vervormd zijn of dat er vlekken in het midden van uw gezichtsveld zichtbaar zijnonderzoek van het netvlies door de oogarts
Hiervoor krijgt u oogdruppels die de pupil verwijden. Daarna bekijkt de oogarts het netvlies met een lamp en een vergrootglasaanvullend onderzoek, zoals een OCT-scan
Dit is een scan waarmee een dwarsdoorsnede van het netvlies wordt gemaaktfluorescentie-angiografie
Bij dit onderzoek worden foto's gemaakt van de bloedvaten in het netvlies
Een behandeling is meestal alleen mogelijk bij de natte vorm van LMD en werkt het beste als de aandoening vroeg wordt ontdekt. Het doel van de behandeling is om te voorkomen dat uw zicht verder achteruitgaat. Soms verbetert het zicht ook. Helaas werkt de behandeling niet bij iedereen.
De behandeling bestaat uit medicijnen die de groei van nieuwe bloedvaatjes remmen. Deze medicijnen worden met een injectie in het oog toegediend. Dit wordt een intravitreale injectie genoemd.
Voor de behandeling van maculadegeneratie kunt u terecht op het speciale maculaspreekuur van Máxima MC.
Krijgt u een behandeling met injecties in het oog? Dan meet de optometrist eerst uw gezichtsscherpte en maakt een OCT-scan van het netvlies. Daarna bespreekt u de resultaten en de verdere behandeling met de oogarts. Als dat nodig is, krijgt u dezelfde dag een injectie in het oog.
Controles en injecties worden zoveel mogelijk op dezelfde dag gepland. Daardoor hoeft u minder vaak naar het ziekenhuis te komen.