Complexe voetproblematiek en diabetische voet
Heeft u diabetes en problemen met uw voeten, zoals wonden die moeilijk genezen of steeds terugkeren? Of veranderen uw voeten of tenen van vorm en veroorzaken ze drukplekken? Het gespecialiseerde voetenteam van Máxima MC (MMC) helpt u met deskundige zorg en advies.
Bij diabetes kunnen de bloedvaten en zenuwen in uw voeten beschadigd raken. Daardoor merkt u vaak niet direct dat u een wond heeft opgelopen. Soms kan een wond al ontsteken voordat u het voelt. Ook kunnen uw voeten van vorm veranderen doordat pezen en gewrichten stijver worden. Door deze veranderingen, in combinatie met minder gevoel en slechte doorbloeding, heeft u een grotere kans op wonden die moeilijk genezen. Als er niet op tijd wordt ingegrepen, kunnen de klachten verergeren. In ernstige gevallen kan dit leiden tot amputatie van een teen, voet of zelfs het onderbeen. Het is daarom belangrijk om uw voeten goed te controleren en bij problemen snel een arts of zorgverlener te raadplegen.
Patiëntenfolders
Meer weten over complexe voetproblematiek en de diabetische voet
Soms is zenuwbeschadiging de oorzaak van het verzakken van de voet en het veranderen van de voetvorm. Vaak begint dit met een warme, rode voet zonder wondje of echte ontsteking. Dit heet een Charcot voet.
Een Charcot voet is een ernstige aandoening die kan ontstaan bij mensen met diabetische neuropathie van de voet. De botten en gewrichten in de voet raken beschadigd, vaak zonder dat u pijn voelt. Dit komt doordat de zenuwen in de voet zijn aangetast. Kleine verwondingen of breuken kunnen daardoor onopgemerkt blijven en leiden tot verdere schade.
Bij een Charcot voet is het belangrijk om de voet langdurig te ontlasten. Dat betekent dat de voet rust krijgt en niet wordt belast door staan of lopen. Het voetenteam gebruikt gipsbehandelingen om de druk op de voet beter te verdelen. Zo krijgen de botten en gewrichten de kans om te herstellen. Een gipsbehandeling kan soms maanden nodig zijn. In die periode komt u eerst wekelijks en later om de week terug voor een gipswissel en controle. Daarbij meten we de temperatuur van de voet om te beoordelen of de Charcot tot rust komt.
Bij elke controle en gipswissel meten we de temperatuur van de voet. Pas als die gedurende 4 weken rustig is, mag u uit het gips. De nieuwe orthopedische schoen moet dan wel klaar zijn. Daarna mag u de voet voorzichtig gaan belasten. De schoenmaker en revalidatiearts geven u hiervoor adviezen en instructies.
Soms ontstaat ondanks de gipsbehandeling toch een ernstige vervorming van de voet. Daarmee heeft u een grote kans op wondjes. Een goede orthopedische schoen kan dan onvoldoende zijn. In dat geval bespreken we samen met u of een operatie nodig is om de stand van de voet te verbeteren. De orthopedisch chirurg voert dit gesprek met u.
Patiënten met diabetes ondergaan minstens 1 keer per jaar een voetcontrole. Ook zelfcontrole en goede voetverzorging zijn belangrijk. Dit kunt u zelf doen:
- Draag goed passende schoenen. Volg hiervoor het advies van uw revalidatiearts of podotherapeut.
- Controleer elke dag uw voeten en tenen op drukplekken en wondjes.
- Loop nooit op blote voeten of alleen op sokken. Door verminderd gevoel in uw voeten heeft u meer kans op stoten of huidbeschadiging.
- Ga regelmatig op controle bij een podotherapeut en/of pedicure voor het knippen van de nagels en het verwijderen van eelt. Kies een pedicure met een diabetesaantekening of een medisch pedicure.
- Zorg voor een gezonde leefstijl.
- Stop met roken. Mensen met diabetes die roken, hebben een extra verhoogde kans op hart- en vaatziekten. Roken draagt ook bij aan het mislukken van behandelingen en het oplopen van complicaties.
- Beweeg voldoende, zodra dit kan en mag na overleg met uw arts. Ook als u een voet tijdelijk niet mag belasten, zijn er oefeningen mogelijk.
- Ga regelmatig voor diabetescontroles naar uw huisartspraktijk of internist. Uw huisarts wordt door ons op de hoogte gehouden van onderzoek en behandeling.
Ontstaat er ondanks alle zorg toch een wond aan uw voet, dan is snelle behandeling zeer belangrijk. U kunt dan terecht bij ons diabetische voetenspreekuur.
Bij uw eerste bezoek aan het voetenspreekuur heeft u een kennismakingsgesprek met de verpleegkundig specialist of vaatchirurg. We stellen vragen over uw probleem, uw medicatie, medische aandoeningen en leefstijl. Ook onderzoeken we de doorbloeding van uw voeten en nemen we bloed af voor verder onderzoek.
Daarna ziet u een internist, vaatchirurg, revalidatiearts, wondverpleegkundige en podotherapeut (alleen op dinsdag). Uw situatie wordt besproken in ons multidisciplinaire overleg. Zo brengen we uw voetprobleem uitgebreid in kaart. Samen stellen we een behandelplan op. Dit plan wordt na bespreking met u ook gedeeld met uw huisarts.
U komt regelmatig terug op controle bij het diabetische voetenspreekuur. Meerdere specialisten zijn daarbij aanwezig. Tijdens de controle worden uw wonden gecontroleerd en verzorgd. Een afspraak kan soms wat langer duren, omdat meerdere specialisten met u meedenken over de beste behandeling.
Bij het opstellen en uitvoeren van het behandelplan houden we altijd rekening met wondverzorging, het verminderen van druk, ontsteking, uw bloedsuikers en de doorbloeding van voet en tenen. U kunt tijdens de controle alle vragen stellen. Schrijf uw vragen van tevoren op, zodat u ze niet vergeet. Het is belangrijk dat u goed begrijpt hoe u uw voeten moet verzorgen.
- Wondverzorging: de wondverpleegkundige, diabetes podotherapeut en vaatchirurg behandelen samen uw wond en maken een verzorgingsplan. U kunt de verzorging zelf doen, of samen met een partner of mantelzorger. Als dit niet lukt, schakelen we thuiszorg in. Voor verbandmaterialen werken we met firma's Bosman en Medireva.
- Verminderen van druk op uw voet: het verminderen van druk op de voet (ook wel offloading) zorgt ervoor dat de wond kan genezen en dat er in de toekomst geen schade aan de huid ontstaat. In het begin gebeurt dit vaak met gips of een tijdelijke schoen. Zodra de wond bijna of helemaal genezen is, geven de revalidatiearts en schoenmaker advies over passend schoeisel.
- Ontsteking: veel patiënten krijgen een ontsteking van de huid, wond of bot. Daarvoor schrijven we antibiotica voor. We proberen altijd eerst een kweek van de wond af te nemen. Met een kweek kunnen we gericht antibiotica geven tegen de bacterie die de ontsteking veroorzaakt.
- Suikers: een te hoge bloedsuiker is vaak de oorzaak van de klachten waarvoor u wordt behandeld. Een hoge bloedsuiker kan de genezing van wonden vertragen en het risico op infecties vergroten. Een wond, een infectie of de behandelingen zoals drukverlichting (offloading) of antibiotica kunnen ook invloed hebben op uw bloedsuiker.
- Doorbloeding van voet en tenen: bij ongeveer de helft van de patiënten met wonden zijn er problemen met de doorbloeding van voeten en tenen. De bloedvaten worden beoordeeld met een bloeddrukmeting aan enkel en tenen, gevolgd door een scan. Behandeling kan divers zijn, zoals een dotterbehandeling of een bypassoperatie.
- Stand van voeten en tenen: de schoenmaker en revalidatiearts kunnen samen op maat gemaakte schoenen maken om nieuwe wondjes te voorkomen. Soms is een chirurgische ingreep door de orthopedisch chirurg nodig om de stand van de voet of tenen te verbeteren.
Afdelingen
Bij het MMC ontmoette ik mijn reddende engel
