Alvleesklierontsteking
Een alvleesklierontsteking is een ernstige ontsteking van de alvleesklier. De aandoening veroorzaakt hevige pijn boven in de buik.
Patiëntenfolders
Meer weten over een alvleesklierontsteking
Het belangrijkste kenmerk van een alvleesklierontsteking is hevige pijn boven in de buik. De pijn kan uitstralen naar de rug, de linkerzij of de linkerschouder. Na een maaltijd verergert de pijn meestal.
Let ook op deze klachten:
koorts
oppervlakkige en snelle ademhaling
geelzucht: het lichaam en het oogwit kleuren geel
Bij een zeer ernstige alvleesklierontsteking kan iemand ernstig verward raken en in shock raken. In shock raken betekent dat de druk in de bloedvaten te laag is om de vitale lichaamsfuncties in stand te houden.
De meest voorkomende oorzaken van een alvleesklierontsteking zijn:
verstopping van de afvoergang van de alvleesklier door galstenen
alcoholmisbruik
in 20% van de gevallen is de oorzaak onbekend
Minder vaak voorkomende oorzaken zijn:
een verwonding van de alvleesklier door een ongeval of na een operatie
een doorbloedingsstoornis
een stofwisselingsziekte, zoals een verhoogd calcium in het bloed of een stoornis in de vetstofwisseling
een virusinfectie, zoals het bofvirus
gebruik van bepaalde medicijnen
een tumor in of bij de alvleesklier
een complicatie na een ERCP-onderzoek
Om een alvleesklierontsteking aan te tonen, zijn er verschillende onderzoeken mogelijk.
Bloed- en urineonderzoek: door de ontsteking kunnen de spijsverteringsenzymen amylase en lipase verhoogd zijn in bloed en urine. In het bloed zijn ook de ontstekingswaarden vaak verhoogd.
Echo van de buik: een echo brengt de ontstoken alvleesklier in beeld. Ook galstenen die mogelijk de oorzaak zijn, zijn zo zichtbaar.
CT-scan van de buik: een CT-scan maakt nauwkeurige beelden van de alvleesklier. Zo stelt de arts de ernst van de ontsteking vast. De CT-scan wordt meestal pas na enkele dagen gemaakt. Een scan die te vroeg wordt gemaakt, kan de ernst onderschatten.
ERCP-onderzoek: dit onderzoek is nuttig als galstenen de oorzaak zijn. De galstenen zitten dan vast in de afvoergang van de galblaas of in de alvleesklier. De arts verwijdert de galstenen met een flexibele slang (endoscoop) via de mond en de maag.
Is de oorzaak bekend, dan behandelt de arts die eerst. Denk aan:
galstenen verwijderen
stoppen met alcohol drinken
behandeling van een stofwisselingsziekte
het vervangen van schadelijke medicijnen.
Daarnaast behandelt de arts de gevolgen van de ontsteking.
Is er geen oorzaak bekend, dan wacht de specialist eerst af hoe de alvleesklierontsteking zich ontwikkelt. Knapt u niet op binnen 2 tot 3 dagen, dan start de arts sondevoeding. Dit is vloeibare voeding via een slangetje door de neus, slokdarm en maag naar de dunne darm. De voeding komt voorbij de alvleesklier terecht, om extra prikkeling te voorkomen. Zodra het weer mogelijk is, bouwt u de gewone voeding opnieuw op.
Drainage van een vochtophoping bij de alvleesklier
Na een ernstige alvleesklierontsteking kan er een vochtophoping ontstaan rond de alvleesklier, tussen de maag en de alvleesklier. Dit heet ook wel een pancreas pseudocyste. Bij een grote vochtophoping kunt u last krijgen van een vol gevoel boven in de buik, moeite met eten, afvloedproblemen van gal en koorts. De vochtophoping kan behandeld worden door het vocht af te laten vloeien.Behandeling is nodig als u klachten hebt van de pseudocyste, of als er een infectie is met bacteriën in de vochtophoping (abces). Er zijn verschillende manieren om dit te behandelen:
De chirurg opereert via de buik.
De radioloog plaatst een drain via de huid.
De MDL-arts draineert van binnenuit, meestal via de maag.
Recente wetenschappelijke inzichten tonen aan dat een minimaal invasieve behandeling de voorkeur heeft boven een operatie.