Allergie voor insectengif

Bij een allergie voor insecten gaat het meestal om een allergie voor het gif van bijen en/of wespen. Wanneer u deze allergie heeft, reageert u uitzonderlijk heftig op een bijen- of wespensteek. De klachten kunnen zelfs levensbedreigend zijn. Muggen, dazen en horzels spuiten bij een steek geen giffen in uw lichaam en kunnen hoogstens een ontstekingsreactie veroorzaken.

Symptomen

Na een steek van een wesp, hommel of bij volgt een (pijnlijke) zwelling op de plaats van de steek. Soms kan de zwelling zich uitbreiden naar de hele hand en/of onderarm. Deze reactie is op zich niet gevaarlijk. De klachten kunnen bestreden worden door middel van koeling, ontstekingsremmers en in een enkel geval een predisnonkuur.

Er is een kans op een ernstigere reactie (algemene reactie genaamd) bij een insectensteek. We onderscheiden hierin vier graden:

  • Graad 1: Jeuk, roodheid en/of galbulten over het gehele lichaam, gevoel van onrust.
  • Graad 2: Zwelling van lippen, ogen, oren, handen, voeten en/of geslachtsdelen, misselijk, braken, buikpijn, diarree, licht in het hoofd, drukkend gevoel op de borst.
  • Graad 3: Moeite met slikken, hese stem, onduidelijk praten, kortademig, piepen, gierende ademhaling.
  • Graad 4: Lage bloeddruk, hartritmestoornissen, urine en/of ontlasting laten lopen, bewusteloos raken, blauwe lippen, neus, vingers en/of tenen.

Oorzaak

Bij een insectengifallergie komen na een insectenbeet antistoffen vrij, zoals histamine. Eigenlijk is dit een overdreven reactie van het immuunsysteem, dat u wil beschermen tegen de indringer (het insectengif). Histamine zorgt voor de klachten die horen bij een allergie, zoals jeuk. De allergie kan zich opbouwen als u herhaaldelijk door insecten gestoken wordt.

Onderzoek

De allergoloog of verpleegkundig specialist vraagt na een uitvoerig gesprek één of meerdere onderzoeken aan om vast te kunnen stellen of er sprake is van een insectenallergie.

Bloedonderzoek

Uit uw bloed leidt de arts af of uw lichaam antistoffen aanmaakt tegen insectengif.

Huidpriktest

De verpleegkundige legt een druppel vloeistof met het insectengifallergeen op uw huid. Vervolgens wordt met een klein naaldje de vloeistof door de huid geprikt. Na vijftien minuten vertoont de huid wel of geen allergische reactie.

Intracutane huidtest

De verpleegkundige spuit vloeistof met oplopende concentraties van insectengif in de huid. De test vindt plaats onder op de onderarm of op de rug. Ook hierbij test de verpleegkundige of er een allergische reactie ontstaat.

Preventie

Om de kans op insectensteken zo klein mogelijk te maken, kunt u de volgende maatregelen nemen:

  • Niet buiten eten of drinken
  • Met een rietje drinken
  • Activiteiten als tuinieren vermijden
  • Niet blootsvoets lopen
  • Huid zoveel mogelijk bedekken
  • Geen inspannende sporten buiten beoefenen
  • Niet in de buurt van bijenkorven en wespennesten komen
  • Horren plaatsen voor ramen en deuren
  • Geen parfum dragen en wassen met ongeparfurmeerde producten

Behandeling

De keuze van behandeling van een allergie voor insecten hangt af van de graad van de reactie en de kans op herhaling van een steek. Dit wordt samen met de behandelde arts bepaald.

Symptoombestrijding

Wanneer de angel van de wesp, bij of hommel is achtergebleven, moet deze eerst verwijderd worden. Dit kan gedaan worden door de angel met een strijkbeweging weg te halen. Eventueel kan het gif met een speciaal pompje eruit worden gezogen. Deze is te koop bij de apotheek. Zorg dat de steekplaats goed gekoeld is. Als u toch veel klachten krijgt, dan kunt u aspirine slikken om deze klachten te verminderen.

Adrenaline-injector: de noodset

Een noodset bestaat uit 2 delen, een adrenalinenoodpen en antihistaminetabletten. Een adrenalinenoodpen is een gevulde injectiespuit, waarmee u uzelf kunt behandelen in het geval van een ernstige reactie op een steek van wesp, bij of hommel. Een antihistaminetablet gaat ook de klachten van een allergische reactie tegen, maar werkt minder snel dan adrenaline. Uw arts zal u vertellen wanneer u welk hulpmiddel moet gebruiken. Soms worden ook corticosteroïden aan deze noodset toegevoegd, bijvoorbeeld als u een reis maakt waarbij medische hulp niet snel voorhanden is.

Let op: als u de adrenalinenoodpen heeft gebruikt, moet u ook direct een arts waarschuwen.

Immunotherapie

Als u een reactie vangraad 2,3 of 4 heeft gekregen na een insectensteek (wesp of bij), dan is immunotherapie (desensibilisatiekuur) de eerste keuze van behandeling. Er is geen immunotherapie in Nederland voor een allergie tegen hommelgif.