Galbulten en netelroos

Galbulten of netelroos (medische term urticaria) is een vaak voorkomende huidreactie die zorgt voor rode vlekken op de huid, die vaak hevig jeuken. Bij één vlek wordt de aandoening galbulten genoemd. Wanneer er meerdere vlekken op de huid verschijnen, spreekt men van netelroos. De vlekken zijn meestal na een dag weer verdwenen. We noemen galbulten en netelroos chronisch als het langer duurt dan zes weken.

De variant angio-oedeem treedt vaak samen op met netelroos. Bij angio-oedeem gaat het om een diepere zwelling van de huid. Vaak ontstaat angio-oedeem bij de oogleden, lippen, oren, mond, keel, schaamstreek, handen en voeten. De zwellingen zijn meer huidkleurig, pijnlijker en jeuken minder dan netelroos. Angio-oedeem verdwijnt na twee tot drie dagen.

Symptomen galbulten en netelroos

Mogelijke klachten die ontstaan bij galbulten en netelroos zijn:

  • Hevig jeukende, verheven rode vlekken op de huid die vaak bleek zijn in het midden
  • Koorts en grieperigheid

Klachten die kunnen ontstaan bij angio-oedeem:

  • Niet jeukende, pijnlijke zwelling van de huid of slijmvliezen op plaatsen zoals oogleden, lippen, bovenzijde handen of voeten en de schaamstreek
  • Zwelling op de tong met mogelijke benauwdheid
  • Buikkrampen en diarree
  • Misselijkheid en overgeven

Oorzaak galbulten en netelroos

Acute galbulten en netelroos

  • Galbulten en netelroos kunnen het gevolg zijn van een acute reactie op voeding, geneesmiddelen of insectengif.
  • Lichamelijke prikkels zoals opwarmen of afkoelen van de huid, krabben, blootstelling aan zonlicht, druk uitoefenen op de huid, in een enkel geval na contact met water of na een forse inspanning.
  • Bij kinderen worden galbulten en netelroos wel eens kortdurend gezien bij infecties in combinatie met koorts.

Chronische galbulten en netelroos

Er kan meestal geen oorzaak gevonden worden bij chronische galbulten of netelroos. Zelden komt het voor bovenop een andere aandoening. Ook kan het soms worden verklaard door een infectie met tropische parasieten.

Acuut angio-oedeem

  • Patiënten die gebruik maken van ACE-remmers en daarvoor overgevoelig zijn, krijgen in de eerste maanden van gebruik last van angio-oedeem.
  • Een erfelijke, genetische afwijking dat hereditair angio-oedeem (HAE) wordt genoemd.
  • Een niet-erfelijke zeldzame vorm, genaamd verworven angio-oedeem, die alleen bij patiënten ouder dan 40 jaar voorkomt.

Onderzoek galbulten en netelroos

De arts zal altijd een lichamelijke onderzoek doen en vragen naar uw klachten, medische voorgeschiedenis, medicijngebruik, en tropenbezoek. Als hieruit geen oorzaken kunnen worden gevonden, dan heeft een aanvullend onderzoek slechts beperkte waarde.

Bloedonderzoek

Bij een bloedonderzoek wordt bepaald of er antistoffen in uw bloed aanwezig zijn, die zich specifiek richten tegen de verdachte stof. Bij frequent optredende of ernstige reacties wordt er vaak een eenmalig bloedonderzoek gedaan om bepaalde onderliggende ziektes uit te sluiten. De uitslag van het bloedonderzoek laat meestal enkele dagen tot weken op zich wachten.

Huidtest

Ook met een huidonderzoek kan bepaald worden of u allergisch bent. Bij een huidtest krijgt u een injectie met vloeistoffen die voor een kleine allergische reactie moeten zorgen. Binnen vijftien minuten is de uitslag van dit onderzoek bekend.

Provocatie test

Wanneer een lichamelijke oorzaak (douchen, inspanningen) wordt vermoed, kan er soms een provocatietest gedaan worden. Hierbij wordt langere tijd druk uitgeoefend op de huid. Meestal wordt de diagnose echter gebaseerd op het verhaal van de patiënt en is de test niet nodig.

Behandeling

Acute galbulten, netelroos en angio-oedeem

Als een bepaalde stof de veroorzaker van een acute reactie is, dan dient deze stof vermeden te worden. Bij een ernstige allergische reactie kunt u zelf adrenaline toedienen met een adrenaline auto-injector.

Wanneer een lichamelijke prikkel de klachten veroorzaakt, is het verstandig om deze prikkels te vermijden. Als dit slechts gedeeltelijk mogelijk is, dan kunnen antihistaminica (medicijnen tegen allergische aandoeningen) voor dagelijks gebruik worden voorgeschreven ter preventie. Voor de behandeling van erfelijke angio-oedeem zijn andere medicijnen beschikbaar.

Indien het vermoeden bestaat dat de aanvallen van acuut angio-oedeem worden veroorzaakt door ACE-remmer gebruik, dan kan het op de proef stoppen van de ACE-remmer duidelijkheid geven. Dit gebeurt in overleg met de arts die de ACE-remmer heeft voorgeschreven.

Chronische galbulten en netelroos

Meestal lukt het met antihistaminica om allergische reacties te voorkomen of voldoende te onderdrukken. Vaak moet een hoger dan gebruikelijke dosering worden ingenomen. Het lukt niet altijd om de galbulten of netelroos op deze manier te onderdrukken. In overleg met uw arts kunnen dan andere medicijnen geprobeerd worden.

Video's

De volgende video’s laten zien hoe de adrenaline auto-injector werkt:

Neem contact op